مطالبه اجرت المثل – شرکت خدمات مالی و مالیاتی ، حقوقی و انفورماتیک آرمیتا
مطالبه اجرت المثل

مطالبه اجرت المثل

با تشکیل زندگی مشترک، زن و مرد نسبت به هم وظایف و تکالیف قانونی دارند. قانون گذاران با طرح قانون مطالبه اجرت المثل قصد داشته اند که موضوع مهم وظایف زن را در زندگی مشترک مطرح کنند. در قانون، زن موظف است که از شوهر در قبال پرداخت نفقه، تکمین عام و خاص داشته باشد اما بعضی از وظایف زن قانونی و شرعی نیست و می تواند در قبال انجام آن ها از شوهر خود دستمزد امور انجام شده را مطالبه کند. رسیدگی به کارهای خانه مانند آشپزی، شستشوی ظرف و لباس، نگهداری و مراقبت از فرزندان همه از اموری هستند که زن می تواند حق الزحمه مربوط به آن را از شوهر دریافت نماید.

این وظایف براساس قانون بر عهده زن نبوده و چنان چه توافقی میان آن دو صورت نگرفته باشد، زن این حق را دارد که با طرح دادخواست مطالبه اجرت المثل، دستمزد اموری را که در خانه انجام داده است را از شوهر خود تقاضا کند. مطالبه اجرت المثل یکی از دعاوی مهم است که در دادگاه خانواده طرح می شود. در ادامه می خواهیم به بررسی قوانین و شرایط مطالبه و محاسبه اجرت المثل بپردازیم.

شرایط مطالبه اجرت المثل در زندگی مشترک

اختلاف و بحث در زمینه اجرت المثل امور انجام شده توسط زن در زندگی مشترک یکی از مهمترین دعاوی مالی است که در محاکم خانواده مطرح می شود. این اختلاف یکی از آثار مالی طلاق و جدایی زن و شوهر است. محاسبه و مطالبه آن شرایط و قوانین مخصوص به خود را دارد که در ادامه به توضیح آن می پردازیم. در شرایط مطالبه اجرت المثل زن در زندگی مشترک مشخص شده است که ابتدا باید زن ثابت کند که در زندگی اموری را انجام داده که جزو وظایف و تکالیف آن نبوده است.

هم چنین بایستی ثابت کند که این کارها را به دستور همسر انجام داده است و قصد انجام امور به صورت رایگان را نداشته است و طبق قانون حقوق کارهای انجام شده تبرعی نبوده است. براساس قانون اگر کارهایی که وظیفه زن نیست به درخواست شوهر انجام داده باشد و این مسئله در دادگاه مطرح و به اثبات برسد، دادگاه حق الزحمه و دستمزد کارهای انجام شده توسط زن را به طور کامل محاسبه و برای پرداخت آن حکم لازم را صادر می کند.

محاسبه و مطالبه اجرت المثل چگونه انجام می شود؟

بسیاری از مردان به دلیل عدم آگاهی از حق و حقوق زنان در زمان طلاق و بی اطلاع بودن از پرداخت تمام حقوق آن ها در طول زندگی مشترک، چنان چه قصد طلاق بدون دلیل را داشته باشند، از این کار پشیمان و منصرف خواهد شد. از مهمترین حقوقی که قانون و شرع برای زن ها در نظر گرفته است، حق اجرت المثل است. از دیدگاه حقوق و قانون تعریف آن اینگونه است که اجرت المثل در واقع حق الزحمه اموری را که زن در زندگی مشترک بر عهده او نیست و وظیفه ای برای انجام این کارها ندارد می تواند از شوهر دستمزدی را طلب کند. در صورتی که مرد نسبت به این موضوع بی تفاوت باشد، زن می تواند با طرح دادخواست مطالبه اجرت المثل، اجرت خود را نسبت به کارهایی که در خانه انجام داده است و وظیفه او نبوده از مرد در دادگاه طلب کند. محاسبه مطالبه این موضوع توسط مراجع مربوطه بررسی می شود و پس از اثبات شرایط مربوط به آن رای لازم صادر می گردد.

سوالی که همیشه مطرح می شود این است که آیا حق الزحمه و دستمزد زن برای انجام کارهای خانه که وظیفه او نیست برای همه یکسان است؟ خیر یکسان نیست. پس از اینکه جلسه دادرسی در دادگاه تشکیل شود و زن و مرد نظر خود را در رابطه با این موضوع بیان کنند، قرار ارجاع به کارشناسی از سوی دادگاه صادر می گردد. نماینده و کارشناس میزان اجرت المثل زن را با توجه به فاکتورهای مختلف تعیین کرده و نسبت به مبلغ تعیین شده زن و مرد حق اعتراض دارند. از فاکتورهای مهمی که کارشناس جهت تعیین حق الزحمه زن توجه و بررسی می کند شامل تحصیلات زن، تعداد فرزند، وضعیت اشتغال، محل و امکانات زندگی مشترک و غیره می شود.

مراحل درخواست اجرت المثل

طبق قانون، فعل و عمل هر شخص با ارزش است و طبق شرایط می تواند دستمزد عمل انجام شده را دریافت نماید. امور مربوط به زندگی مشترک که به درخواست مرد توسط زن انجام می شود نیز دارای ارزش بوده و زن این حق را دارد که مزد و دستمزدی را در قبال انجام این امور از شوهر خود دریافت کند. معمولا این موضع در زمان دعوای طلاق مطرح می شود و نیاز به طرح دادخواست به دادگاه خانواده می باشد. مراحل درخواست اجرت المثل با طرح دعوی مطالبه آن توسط زن به دادگاه ارائه می شود. زن می تواند به تنهایی یا با کمک وکیل باتجربه و حرفه ای دادخواست خود را در دفاتر خدمات الکترونیکی قضایی تنظیم و به دادگاه تقدیم نماید. مدارک لازم جهت طرح دعوی مطالبه اجرت المثل شامل شناسنامه و عقد نامه است. با مراجعه به دفاتر خدمات الکترونیکی قضایی و تنظیم دادخواست خود می توان برای مطالبه این امر اقدام کرد.

اجرت المثل به زن ناشزه تعلق می گیرد؟

طبق قانون و مقررات، زن ناشزه به زنی گفته می شود که از شوهر تمکین ندشته باشد و وظایف خود را نسبت به او انجام ندهد. زمانی که زن از روابط زناشویی با شوهر خودداری کند، یا از خانه بدون اجازه خارج شود و به مکان دیگری برود، عدم تمکین را انجام داده است و ناشزه شناخته می شود. یکی از شرایط تعلق گرفتن و مطالبه اجرت المثل به زن درخواست طلاق از جانب مرد بدون تخلف تمکین از سوی زن می باشد. چنان چه زن تمکین نسبت به شوهر خود نداشته باشد براساس قانون به او اجرت و حق الزحمه اموری را که در زندگی مشترک بدون داشتن وظیه انجام داده است، تعلق نمی گیرد. البته در این شرایط نیز می توان با مشاوره و صحبت با افراد متخصص و مجرب ما در زمینه حقوقی مشورت های لازم را داشت و از آن ها راهنمایی گرفت.